Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) công bố tổng chi phí sản xuất kinh doanh điện năm 2025 là 601.680 tỷ đồng, tương ứng giá thành 2.092,7 đồng/kWh, tính trên sản lượng điện thương phẩm 287,51 tỷ kWh, theo VnExpress. Mức này thấp hơn giá bán lẻ điện bình quân hiện hành 2.204,07 đồng/kWh (chưa gồm VAT) khoảng 111 đồng, tương đương 5%. Tuy vậy, khoản chênh này không phản ánh trực tiếp lãi thực tế trên mỗi kWh điện bán ra, vì giá bán lẻ bình quân chỉ được áp dụng từ ngày 10/5/2025, còn giá thành được tính cho cả năm.
Phát điện chiếm gần 83% giá thành
| Khâu | Chi phí (tỷ đồng) | Đồng/kWh | Tỷ trọng (KBVN+ tính) |
|---|---|---|---|
| Phát điện | 498.363 | 1.733,35 | 82,8% |
| Phân phối, bán lẻ điện | 78.993 | 274,75 | 13,1% |
| Truyền tải điện | hơn 22.141 | 77,01 | 3,7% |
| Phụ trợ, quản lý ngành | hơn 1.421 | – | 0,24% |
| Điều độ vận hành hệ thống, thị trường điện | gần 761 | – | 0,13% |
| Tổng | 601.680 | 2.092,7 | 100% |
Chi phí và giá thành từng khâu theo công bố của EVN mà VnExpress đăng tải; cột tỷ trọng do KBVN+ tính từ các con số này. Khâu phát điện vẫn chiếm phần lớn nhất, gần 83% tổng chi phí. Phân phối và bán lẻ đứng thứ hai, rồi đến truyền tải.
EVN cũng nêu hai khoản đáng chú ý ngoài cơ cấu giá thành. Thứ nhất, tại các xã, huyện đảo chưa có điện lưới, chênh lệch giữa doanh thu và chi phí sản xuất kinh doanh âm gần 291 tỷ đồng, do giá bán điện ở đây thấp hơn giá thành. Thứ hai, tính tới cuối năm 2025, tập đoàn còn hơn 17.500 tỷ đồng chênh lệch tỷ giá chưa được ghi nhận, hạch toán vào giá thành sản xuất, phát sinh từ phần còn lại của năm 2021 và giai đoạn 2022-2025.
Tài chính EVN qua các năm
KBVN+ tổng hợp các mốc từ bài của VnExpress:
- 2022-2023: EVN lỗ khoảng 50.029 tỷ đồng do nhiều chi phí sản xuất, cung ứng điện chưa được tính đủ vào giá bán lẻ.
- 2024: Tập đoàn có lãi trở lại, giúp lỗ lũy kế giảm còn khoảng 33.792 tỷ đồng.
- 10/5/2025: Mức giá bán lẻ điện bình quân 2.204,07 đồng/kWh bắt đầu áp dụng. Đây là lần điều chỉnh gần nhất.
- Cuối năm 2025: Theo báo cáo tài chính hợp nhất, EVN đã hết lỗ lũy kế, nhưng riêng công ty mẹ còn khoản lỗ khoảng 5.611 tỷ đồng.
- 8 tháng đầu năm 2026: Doanh thu hơn 482.000 tỷ đồng, bằng 70% kế hoạch năm; lợi nhuận ước đạt 12.215 tỷ đồng, bằng 103% kế hoạch; nộp ngân sách khoảng 17.160 tỷ đồng.
- Cả năm 2026 (dự kiến): Lãi trên 13.500 tỷ đồng, nộp ngân sách hơn 26.300 tỷ đồng.
Giá điện được điều chỉnh theo cơ chế nào
Việc công bố chi phí sản xuất kinh doanh điện là một trong những căn cứ để cơ quan quản lý xem xét giá bán lẻ. Theo quy định hiện hành, giá bán lẻ điện bình quân được xem xét điều chỉnh tối thiểu 3 tháng một lần, dựa trên biến động chi phí và các yếu tố liên quan, với các ngưỡng sau:
- Giá tính toán giảm dưới 1% hoặc tăng dưới 2%: EVN không điều chỉnh nhưng phải báo cáo Bộ Công Thương để kiểm tra, giám sát.
- Giảm từ 1% trở lên hoặc cần tăng từ 2% đến dưới 5%: EVN gửi phương án để Bộ Công Thương rà soát, sau đó mới được điều chỉnh.
- Tăng từ 5% đến dưới 10%: Bộ Công Thương duyệt phương án điều chỉnh.
- Tăng trên 10%: Chính phủ quyết định.
Theo VnExpress, trên thực tế việc điều chỉnh không được cơ quan quản lý thay đổi theo cơ chế này; lần gần nhất giá điện bán lẻ bình quân được điều chỉnh là tháng 5/2025.
Tiếp theo
Với người dùng điện, mốc quan trọng nhất là chỉ đạo của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 9: không tăng giá điện trong những tháng cuối năm 2026, theo VnExpress. Như vậy, dù giá thành 2025 đã được công bố, giá bán lẻ bình quân sẽ không tăng trong phần còn lại của năm 2026 theo chỉ đạo này. Cách tính giá điện cũng đang được bàn lại ở các văn bản khác: xem Bộ Công Thương lấy ý kiến sửa cơ cấu biểu giá điện và Đề xuất nghiên cứu giá điện sinh hoạt theo thời gian sử dụng.
