Văn hóa biển đảo Hội An đang được các nhà nghiên cứu đặt trong một không gian rộng hơn phố cổ, nối sông Thu Bồn, cửa Đại Chiêm, làng chài và Cù Lao Chàm. Ngày 22/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng dự kiến phối hợp Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế tổ chức hội thảo về hành trình 555 năm của xứ Quảng và đô thị thương cảng Hội An.
Những giá trị nằm ngoài phố cổ
Theo các chuyên gia được bài báo dẫn, sinh kế biển để lại dấu ấn qua đánh bắt, đan lưới, đóng ghe, nghề yến, lễ cầu ngư, thờ cá Ông và diễn xướng bả trạo. Nhà nghiên cứu Trần Văn An cho biết cư dân vẫn duy trì gần 46 nghề khai thác biển và lâm thổ sản ở đảo, ven bờ.
Cù Lao Chàm còn có di tích khảo cổ, kiến trúc tín ngưỡng, thủy hệ cổ và tư liệu Hán Nôm. Đại diện trung tâm bảo tồn cho biết các văn bản triều Nguyễn tại Tân Hiệp về nghề yến giúp nghiên cứu lịch sử quản lý tài nguyên biển đảo. Những thành phần này cho thấy di sản gắn với cả sinh kế và môi trường cư trú.
Bảo tồn cần duy trì môi trường thực hành
Các nhà nghiên cứu cảnh báo đô thị hóa, du lịch, đổi nghề, bão và xói lở có thể làm suy giảm không gian thực hành. Khi thế hệ trẻ rời nghề biển, kinh nghiệm về con nước, thời tiết và mùa cá khó được trao truyền như trước.
Tọa đàm tháng 7/2026 đã đề cập yêu cầu kết hợp chính sách kinh tế với văn hóa. Các đề xuất gồm điều tra, số hóa tri thức, kiểm kê ngư cụ, nghề nghiệp và ký ức người cao tuổi; phát triển du lịch tạo sinh kế nhưng tôn trọng phong tục và quyền chủ thể của cư dân.
Giám đốc trung tâm bảo tồn Phạm Phú Ngọc nhìn nhận nghiên cứu tiếp tục có thể cung cấp cơ sở cho bảo tồn, du lịch bền vững và nhận diện bản sắc. Hội thảo ngày 22/10 vẫn là kế hoạch sắp diễn ra; các hướng thảo luận chưa đồng nghĩa mọi giải pháp đã được phê duyệt hoặc triển khai.